Samenvatting
In 2025 is ingezet op professionele bedrijfsvoering, communicatie en participatie. De bestuurlijke wisselingen vroegen extra aandacht voor zorgvuldige interne en externe communicatie.
De organisatie stond onder druk door beperkte formatie en relatief hoge uitval, terwijl tegelijkertijd is gewerkt aan organisatieontwikkeling, informatiebeveiliging en digitalisering.
Financieel is 2025 gekenmerkt door de overgang naar een nieuw financieel systeem, versterking van interne controle en beheersing van risico’s, passend binnen de BBV-kaders.
Terugblik
Communicatie en inwonersparticipatie
In 2025 is verder gebouwd op de stappen die in 2024 zijn gezet om de gemeente zichtbaar, benaderbaar en herkenbaar te positioneren. Het social-media beleid is doorontwikkeld en structureel toegepast. Door te blijven focussen op relevante, lokale en actuele informatie voor inwoners, is de kwaliteit van de berichten verder toegenomen. We hebben het aantal berichten bewust beperkt gehouden, met aandacht voor samenhang, timing en herkenbaarheid. Hierdoor bleef het bereik stabiel en blijven inwoners betrokken bij de kernactiviteiten van de gemeente.
Binnen het team Communicatie is in 2025 gewerkt met een duidelijke verdeling van portefeuilles. Dit zorgde voor meer focus, eigenaarschap en continuïteit in de communicatie over thema’s, projecten en programma’s. Ook maakte dit het mogelijk om sneller en consistenter in te spelen op actualiteiten en vragen vanuit de organisatie en het bestuur.
Een belangrijk deel van de inzet van Communicatie ging in het najaar van 2025 uit naar de bestuurlijke veranderingen als gevolg van het vertrek van meerdere wethouders. Dit vroeg extra tijd en aandacht voor zowel interne als externe communicatie. Er is ingezet op zorgvuldige en transparante informatievoorziening richting inwoners, medewerkers en samenwerkingspartners, met oog voor bestuurlijke continuïteit en vertrouwen. Daarnaast blijven we aandacht besteden aan projecten en ontwikkelingen binnen de gemeente, maar ook aan arbeidsmarktcommunicatie en het versterken van het werkgeversimago.
Participatie is in 2025 verder verankerd als vast onderdeel van het beleids- en besluitvormingsproces. De Participatieverordening vormt hierbij het kader waarbinnen wordt gewerkt. In aanvulling daarop geeft onze Participatievisie richting aan hoe de gemeente participatie vormgeeft en welke rol inwoners, initiatiefnemers en de gemeente daarin hebben. Medewerkers werken volgens deze visie en de eerder vastgestelde methodiek en werkprocessen van het Relevant Gesprek.
Naar aanleiding van de nieuwe Omgevingswet is in april 2025 het Participatiebeleid onder de omgevingswet vastgesteld. Dit geeft duidelijkheid over hoe we inwoners en belanghebbenden in een vroeg stadium betrekken bij ontwikkelingen in de omgeving.
Voor externe initiatiefnemers is er een participatiehandreiking en een toolkit gemaakt. Hiermee bieden we inwoners en anderen praktisch hulp om zelf betekenisvolle participatie uit te voeren.
De in voorgaande jaren ingezette professionalisering is hiermee verder geconcretiseerd en geborgd. Participatie is toegepast op uiteenlopende onderwerpen en projecten, waarbij bewust is gekeken naar de mate en vorm van participatie die passend is bij het onderwerp. De heringerichte werkprocessen maken het mogelijk om participatietrajecten systematisch te monitoren en te evalueren. Hiermee wordt invulling gegeven aan de verslaglegging en terugkoppeling zoals opgenomen in de Participatieverordening en ontstaat beter inzicht in effecten, leerpunten en verbeterkansen voor toekomstige trajecten.
Publieksdiensten/KCC
Het aantal aanvragen voor paspoorten en identiteitskaarten is, net als in het voorgaande jaar, op een hoog niveau gebleven. Dit heeft te maken met de verlenging van de geldigheidsduur van deze documenten naar tien jaar in 2014, waardoor in 2025 opnieuw een piekjaar ontstond waarin veel inwoners hun reisdocument moesten vernieuwen.
Daarnaast vonden na de val van het kabinet tussentijdse verkiezingen voor de Tweede Kamer plaats. Dankzij de inzet van medewerkers en vrijwilligers verliep dit proces soepel. De dag na de verkiezingen hebben gemeenteambtenaren de stemmen centraal geteld.
Tot slot is een nieuwe burgerzakenapplicatie in gebruik genomen. Deze applicatie draagt bij aan het verbeteren van de dienstverlening en het efficiënter inrichten van werkprocessen. Door verdere digitalisering en automatisering kunnen inwoners sneller en eenvoudiger hun aanvragen indienen en worden deze door medewerkers efficiënter afgehandeld.
Bedrijfsvoering inclusief P&O, organisatieontwikkeling, facilitaire zaken, ICT, gemeentelijk vastgoed
P&O
Afgelopen jaar hadden we te maken met gemiddeld meer uitval dan normaal. Dit valt deels toe te schrijven aan de ontstane situatie rondom sociale onveiligheid, maar heeft ook te maken met langdurige stress, werken onder hoge druk en persoonlijke omstandigheden.
De hogere uitval hangt samen met een combinatie van structurele factoren binnen de organisatie. De gemeente beschikt in totaal over 6,8 fte per 1.000 inwoners, terwijl het landelijk gemiddelde 10,2 fte per 1.000 inwoners bedraagt. Dit betekent dat de gemeentelijke organisatie met een relatief beperkte formatie een brede en complexe opgave moet uitvoeren, waardoor de basisbezetting dusdanig krap is dat piekbelastingen moeilijk kunnen worden opgevangen. Daarnaast zit veel cruciale kennis in de hoofden van individuele medewerkers en zijn processen niet overal uniform beschreven of ingericht, wat de kwetsbaarheid bij uitval vergroot. Ook is de sturing en opdrachtformulering niet altijd eenduidig geweest, wat heeft geleid tot extra druk en onduidelijkheid. De organisatie kent bovendien relatief veel eenpitters, waardoor uitval of vertrek van één medewerker direct merkbare impact heeft op de continuïteit en de werkdruk van collega’s. Deze factoren, in combinatie met een krappe arbeidsmarkt en moeilijk vervulbare vacatures, versterken de structurele druk op de teams.
De manier waarop we vacatures invullen verandert, en dat vraagt ook iets van onze organisatie. Werving, selectie en het inwerken van nieuwe collega’s kosten steeds meer tijd, terwijl continuïteit van het werk essentieel blijft. Vacatures waren niet altijd direct ingevuld, waardoor we tijdelijk hebben moeten leunen op extra inzet van collega’s of op tijdelijke oplossingen zoals externe inhuur. We blijven aandacht houden voor het zoveel mogelijk terugdringen van de kosten de gepaard gaan met het inhuren van extern personeel. Mobiliteit (15,4% instroom, 3,4% doorstroom, 13,7% uitstroom in 2025) betrof alle teams binnen de organisatie en is in lijn met landelijke cijfers voor kleine gemeenten. Afgelopen jaar is er een JongWijk netwerk gestart, waarbij jonge en soms nog onervaren collega's onder de 35 jaar met elkaar samenkomen en netwerken met elkaar.
Gemeentelijk Vastgoed
In 2025 zijn de jaarlijkse en reguliere onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd om het onderhoud van vastgoed op peil te houden en om aan de wetgeving te kunnen voldoen. Daarnaast zijn grote onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd aan het interieur (wand, vloer en plafonds) van de brandweerkazerne COLA. Ook voor brandweerkazerne Wijk bij Duurstede is er groot onderhoud aan het interieur uitgevoerd en is de keuken vervangen. Het buitenschilderwerk van het gemeentehuis hebben we in 2025 geheel kunnen uitvoeren en voor een tweetal andere locaties hebben we dit moeten uitstellen naar het voorjaar 2026. Verder hebben we wat geplande vervangingen aan installaties door kunnen schuiven naar een later moment.
Voor het kasteel en de stadstoren is eerder al een SIM subsidie ontvangen voor onderhoud dat uitgevoerd dient te worden in de periode 2022-2027. In het kader van deze subsidie heeft in 2025 het buitenschilderwerk van het kasteel plaatsgevonden en is er onderhoud uitgevoerd aan het metsel- en voegwerk van de Stadstoren.
Informatievoorziening
In 2025 hebben we opnieuw sterk ingezet op bewustwording rond informatiebeveiliging en privacy, onder meer via het online programma “Bewust in Control”. Daarnaast hebben we diverse maatregelen genomen en geoptimaliseerd om onze cyberweerbaarheid te verhogen. We introduceerden nieuwe applicaties voor Burgerzaken en BOR en startten met het uitfaseren van netwerkschijven om de cloudtransitie van het RID te ondersteunen.
Financiën en belastingen
Met ingang van 2025 is de gemeente overgestapt op een nieuw financieel systeem. De implementatie vroeg bij de start en gedurende het jaar de nodige inzet, zowel voor het eigen maken van het systeem als voor het oplossen van onduidelijkheden. De belastingdienst heeft in 2025 een boekenonderzoek verricht naar de ingediende aangiften omzetbelasting over het tijdvak 1 januari 2023 tot en met 31 december 2023 en de opgaaf BTW-compensatiefonds over het jaar 2023. Inmiddels is dit onderzoek afgerond en de concept bevindingen zijn besproken begin 2026. Naar aanleiding hiervan volgde nog een naheffing. Deze is verwerkt in de jaarrekening 2025.
Verzekeringen
In tegenstelling tot de voorgaande jaren zijn in 2025 nagenoeg alle claims op grond van wetgeving/jurisprudentie afgewezen. Evenzo heeft de gemeente in 2025 succesvol regres uitgevoerd en zijn nagenoeg alle schades verhaald. Daarnaast heeft de gemeente afscheid genomen van Centraal Beheer als aansprakelijkheidsverzekeraar en is deze verzekering ondergebracht bij Melior. Deze overstap leverde de gemeente een premiebesparing op.
Inkoop
In 2025 zijn er ongeveer vijftien meervoudig onderhandse en Europese aanbestedingen afgerond. We hebben onder andere een nieuw beheersysteem voor de openbare ruimte aanbesteed en raamovereenkomsten met vier bureaus voor ingenieursdiensten voor de komende jaren. Ook is het onderhoud van de openbare verlichting opnieuw aanbesteed en zijn er diverse onderhandse aanbestedingen voor herinrichtingsprojecten afgerond. Daarnaast is er een start gemaakt met de herziening van het inkoopbeleid met bijbehorende uitvoeringsnotitie en het actualiseren van de inkoopvoorwaarden.
Interne controle
Het jaar 2025 stond in het teken van belangrijke stappen in de verdere ontwikkeling en versterking van de interne controle. Daarbij is gewerkt aan een stevigere en meer samenhangende basis voor de inrichting van de rechtmatigheidscontrole binnen de organisatie. De verdere inrichting van de interne controle vindt plaats binnen de kaders van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en de Kadernota Rechtmatigheid.
In dat kader is in 2025 een nieuwe controleverordening opgesteld en vastgesteld. Deze verordening vormt het formele kader voor de wijze waarop de rechtmatigheidsverantwoording en de interne controle binnen de organisatie zijn ingericht. Als nadere uitwerking hiervan is tevens een controleprotocol opgesteld, waarin de uitgangspunten en werkwijzen voor de uitvoering van de controles zijn vastgelegd.
Daarnaast is het normenkader geactualiseerd, zodat dit aansluit bij de geldende wet- en regelgeving en de relevante interne regels en beleidskaders. Ook is een algemeen controleplan opgesteld, waarin de opzet en aanpak van de interne controle zijn beschreven. Met het opstellen en vaststellen van deze documenten is in 2025 een belangrijke basis gelegd voor een gestructureerde en toekomstbestendige inrichting van de interne controle, passend binnen de kaders van het BBV en de Kadernota Rechtmatigheid.